l’Hermitage du Mystique lag in het hart van de Ariège, een regio waar historische, culturele en spirituele lijnen elkaar lijken te kruisen en te overlappen.
Voor mij droeg deze plek meer dan schoonheid. Zij bracht sporen samen van oude menselijke ontwikkeling, prehistorische creativiteit, religieus conflict, mystiek inzicht en sacrale architectuur. Verschillende tradities, ieder met hun eigen vormen en verhalen, leken fragmenten te dragen van een groter begrip van menselijk bewustzijn.
Hoewel het fysieke project uiteindelijk niet de vorm kreeg zoals ik die eerst voor me zag, werd l’Hermitage du Mystique een belangrijke visionaire oorsprong voor The Original Foundation. Het opende een veld van reflectie op religie, materie, het lichaam, het vrouwelijke principe en de volgende stap in menselijk bewustzijn.
Een aantal teksten en reflecties die in die periode zijn geschreven, zijn hieronder bij de tabbladen samengebracht. Niet als een plan dat nog uitgevoerd moet worden, maar als een verslag van de visie waaruit The Original Foundation is geboren.
De film hoort bij de oorspronkelijke fase van l’Hermitage du Mystique. Zij toont de sfeer, het verlangen en de visie waaruit The Original Foundation voor het eerst vorm begon te krijgen.
A sky full of stars
De rol van religieHet Vrouwelijke principeHet lichaam en de AardeDe Celestijnse KapelEscola da Mística
De rol van religie
De Ariège is een regio die diep getekend is door religieuze geschiedenis. Het meest zichtbaar is de herinnering aan de Katharen: een spirituele beweging waarvan de leer sterk afweek van de officiële leer van de Rooms-Katholieke Kerk.
De vervolging van de Katharen was meedogenloos. Hun bolwerken werden vernietigd en Montségur, vaak herinnerd als hun laatste bastion, werd een plek van diepe tragiek. Na een lange belegering kozen meer dan tweehonderd Katharen de dood boven het afzweren van hun geloof.
De Katharen legden grote nadruk op de spirituele ziel. In hun wereldbeeld hadden de mannelijke en vrouwelijke kracht een gelijkwaardiger plaats dan in de dominante religieuze structuren van hun tijd. Tegelijkertijd zagen zij de materiële wereld, inclusief het menselijk lichaam, als een gevangenis voor de ziel — iets wat overstegen moest worden in plaats van volledig bewoond.
De Rooms-Katholieke Kerk droeg een andere nadruk. Zij gaf sterke vorm aan structuur, autoriteit, doctrine en uiterlijke orde. Binnen dat wereldbeeld werd het vrouwelijke vaak onder het mannelijke geplaatst, zowel theologisch als sociaal. Het verhaal van Eva en de zondeval droeg bij aan een langdurig cultureel patroon waarin vrouwelijke kracht werd gewantrouwd of verkleind.
Gezien vanuit het bewustzijn van hun tijd zie ik geen van beide tradities als eenvoudigweg goed of fout. Ik zie dat beide deel uitmaakten van een grotere menselijke ontwikkeling. Ieder droeg een fragment van begrip. En ieder liet ook iets buiten beschouwing.
Daar begon voor mij de visie van l’Hermitage du Mystique zich te openen.
Het vrouwelijke principe
Binnen de religieuze geschiedenis van deze regio wordt iets wezenlijks zichtbaar: het vrouwelijke principe heeft nooit volledig haar rechtmatige plaats gekregen.
In de Kathaarse traditie werd het vrouwelijke niet op dezelfde manier afgewezen als binnen het katholieke wereldbeeld. Er was een diepere gelijkwaardigheid tussen mannelijke en vrouwelijke krachten. Toch werden het lichaam en de materiële wereld nog steeds gezien als iets om aan voorbij te gaan.
In de katholieke traditie werden zowel het lichaam als het vrouwelijke vaak onder verdenking geplaatst. Materie werd iets lagers. Het vrouwelijke werd verbonden met verleiding, zonde of zwakte.
Vanuit het perspectief van bewustzijn in onze tijd wordt hierin een ontbrekend stuk zichtbaar.
De volgende stap is niet om religie af te wijzen, en ook niet om het verleden te romantiseren. Het gaat erom opnieuw samen te brengen wat lange tijd gescheiden is geweest: geest en materie, mannelijk en vrouwelijk, ziel en lichaam, hemel en aarde.
Voor mij opende l’Hermitage du Mystique deze vraag op een heel concrete manier. Hoe kan het vrouwelijke principe terugkeren — niet als ideologie, maar als levende kracht van ontvankelijkheid, belichaming, intuïtie, creativiteit en zorg?
Deze vraag werd een van de diepere fundamenten waaruit later Escola da Mística zou ontstaan.
Het lichaam en de aarde
De regio rond l’Hermitage du Mystique draagt ook veel oudere sporen van menselijke ontwikkeling.
Op korte afstand ligt de grot van Mas d’Azil, een van de grote prehistorische grotten van Europa. Zij bewaart sporen van verschillende prehistorische culturen, waaronder de Magdaléniens, die verfijnde werktuigen, sieraden, kunstvoorwerpen en grotschilderingen nalieten.
De precisie en schoonheid van deze objecten tonen een cultuur met een diep gevoel voor symboliek, esthetiek en relatie tot materie. Dit waren niet alleen mensen die probeerden te overleven in een harde wereld. Het waren scheppers, waarnemers en vernieuwers, die kunst en vorm gebruikten om hun wereld te begrijpen en ermee te communiceren.
Aan het einde van de ijstijd ontstond een nieuwe cultuur, bekend als het Aziliaan, vernoemd naar de grot van Mas d’Azil. Toen klimaat, landschap en dierenwereld veranderden, paste deze cultuur zich aan. Het leven werd eenvoudiger, meer gericht op kleiner wild en plantaardig voedsel zoals noten en bessen.
In deze lijn van de prehistorie tot nu begon ik een grotere beweging van bewustzijn te zien.
De wereld van de Magdaléniens liet een krachtig meesterschap zien over materie, overleven, schoonheid en vorm.
De wereld van de Azilianen weerspiegelde aanpassing aan de ritmes van natuur en voeding.
De katholieke traditie gaf vorm aan structuur, autoriteit en uiterlijke ontwikkeling.
De Kathaarse traditie opende aandacht voor het onzichtbare, de ziel en de wereld van energie.
En nu, in onze tijd, wil er een andere beweging ontstaan.
Een beweging waarin het lichaam niet langer wordt afgewezen.
Materie niet langer als lager wordt gezien.
De aarde niet langer slechts een bron van gebruik is.
En bewustzijn niet bedoeld is om aan het leven te ontsnappen, maar om zich erin te belichamen.
Dit is de kern van de visie die l’Hermitage du Mystique in mij wakker maakte.
De Celestijnse Kapel
In het hart van dit verhaal stond een kleine kerk: een plek waarop ik verliefd was geworden.
Deze kerk, verbonden met l’Hermitage du Mystique, werd in 1862 tot leven gebracht door Abbé Pierre Marie Rousse, wiens creatieve geest en toewijding een bijzondere afdruk op de plek hebben achtergelaten.
Voor mij werd de kerk meer dan een gebouw. Zij werd een symbool van het kruispunt tussen geschiedenis en toekomst, religie en bewustzijn, materie en geest, devotie en creativiteit.
Hoewel l’Hermitage du Mystique geen fysieke sanctuary werd zoals ik die eerst voor me zag, bleef de inspiratie van de kerk levend. Ik heb haar een plek gegeven als De Celestijnse Kapel: niet als een project dat gerealiseerd moet worden, maar als een symbolische en visionaire online ruimte op de website van Escola da Mística.
De Celestijnse Kapel draagt de herinnering aan wat daar werd geopend: de mogelijkheid van een heilige ruimte waarin de oude lijnen niet worden ontkend, maar in een nieuwe relatie worden gebracht met bewustzijn, belichaming en het vrouwelijke principe.
Van l’Hermitage naar Escola da Mística
Terugkijkend zie ik l’Hermitage du Mystique niet als een mislukt project, maar als een visionaire vonk.
Het huis werd verkocht voordat het project gerealiseerd kon worden. En eerlijk gezegd zie ik nu ook dat de vorm die ik eerst voor me zag groter was dan ik op dat moment kon dragen.
Maar de visie verdween niet.
Wat overbleef was de essentie: het verlangen om plekken en leerwegen te creëren waar bewustzijn, lichaam, aarde, geest en het vrouwelijke principe elkaar opnieuw kunnen ontmoeten.
Na verloop van tijd vond deze essentie een natuurlijkere en meer belichaamde vorm in Portugal.
Escola da Mística werd de levende voortzetting van deze visie: kleiner, intiemer, vrouwelijker en dichter verbonden met het ritme van het land en het moment.
Waar l’Hermitage du Mystique de visie opende, geeft Escola da Mística haar nu grond.